تجارت الکترونیکی، از رویا تا واقعیت

*اینترنت به شرکتها،اشخاص و دولتها یک زیرساخت الکترونیکی را پیشنهاد می‌کند که قادر است بازارهای مجازی مزایده برای کالاها و خدماتی که به طور آشکار وجود ندارند ایجاد کند.
مقدمه:
در سال 1991 اینترنت در سراسر دنیا کمتر از 3میلیون کاربر داشت درحالی که تا آن زمان تجارت الکترونیکی از طریق اینترنت وجود نداشت.در سال 1999 تخمین زده شد که 250 میلیون نفر به اینترنت دسترسی دارند و تقریباً آنها خریدهای از طریق On-line به ارزش حدود 110 میلیون دلار از پایگاههای تجارت الکترونیک داشته‌اند.اگر توسعه تجارت الکترونیکی با همین سرعت پیش برود،انتظار می‌رود بعد از 4تا5 سال مبادلات تجارت الکترونیکی بین بنگاههای بازرگانی (B2B)و بین بنگاههای بازرگانی و مصرف کنندگان (B2B) به 5درصد افزایش یابد.
به نظر می‌رسد استقبال داوطلبانه از مبادلات بالقوه تجارت الکترونیکی برای دراختیار گرفتن سهم چشمگیری از خریدهای مصرفی و بازرگانی زیاد باشد،هرچند تعیین مقدار آن مشکل است.
اینکه مبادلات الکترونیکی توانسته است سهم قابل توجهی از کل تجارت را در اختیار بگیرد فقط یک بعد از مزایای اینترنت است.ساختار باز اینترنت و هزینه پایین استفاده از آن باعث می‌شود که اطلاعات جدید و فن آوری ارتباطی به هم بپیوندند و به مصرف کنندگان یک سیستم اطلاعاتی قوی و شکل جدیدی از ارتباطات ارائه دهند.این کار به خریداران و فروشندگان امکان می‌دهد که به مسیرهای کارآتری گام بگذارند و به آنها امکان ایجاد فرصتها و بازارهای جدید را برای توسعه ساختار اقتصادی می‌دهد.تجارت الکترونیکی همچنین درحال تغییر روش تولید به شیوه‌های جدید براساس سفارش،توزیع و مبادله و نحوه جستجوی محصولات توسط مصرف کنندگان و تجار است.
در دهه‌های آینده بهره برداری بالقوه از این پدیده ممکن است تأثیر عمیقی روی بخشهای خصوصی اقتصاد بگذارد،همان گونه که روی عملکرد اقتصاد کلان و سیاستهای اقتصادی چنین اثراتی را دارد در مجموع ممکن است بهره وری و رشد اقتصادی حداقل در یک مقطع از زمان افزایش یابد که این امر منجر به مدیریت مؤثرتر عرضه ی توزیع،هزینه پایین تر مبادلات،موانع کمتر برای ورود به اینترنت و ایجاد تسهیل در دستیابی به اطلاعات خواهد شد.
اگر چه تأثیر تجارت الکترونیکی روی تولید ناخالص ملی کم است اما احتمالاً به طور مستقیم رفاه عمومی را افزایش می‌دهد،زیرا مثلاً افراد با صرف زمان کمتر و راحتی بیشتر و دستیابی به انتخاب بیشتر کالاها و خدمات با دقت بیشتری نیازهای خود را به راحتی تأمین می‌کنند با این وجود باید اعتماد مصرف کنندگان و کاربران بهبود یافته و خدمات و زیرساختهای دستیابی به اینترنت افزایش یابد.
تعاریف و ارزیابی تجارت الکترونیکی
برای اصطلاح،تجارت الکترونیکی»تعریف قابل قبولی وجود ندارد در یک تعریف تجارت الکترونیکی عبارت است از:انجام تجارت روی اینترنت،فروش کالا و خدماتی که به طور Off-line توزیع می‌شود و به صورت On-line یعنی به شیوه ارائه محصولات از طریق نرم افزارهای کامپیوتری به دست مصرف کننده می‌رسد»مبادلات می‌تواند بین بنگاههای تجاری،شرکتها و مصرف کنندگان انجام شود اما اینترنت شامل یک طیف وسیعتر از فعالیتهای بالقوه تجاری و تبادل اطلاعات است به عنوان نمونه اینترنت به شرکتها،اشخاص و دولتها یک زیرساخت الکترونیکی را پیشنهاد می‌کند که قادر است بازارهای مجازی مزایده برای کالاها و خدماتی که به طور آشکار وجود ندارند ایجاد کند مثلاً Ebay Com جزو اولین سایتی از که موفق شد چارچوبی ایجاد کند که در آن مصرف کنندگان بتوانند کالاها و خدمات بسیار متنوعی را با هر کس دیگر (C2C) و یا C2B داد و ستد کنند.
تعیین میزان کاربرد تجارت الکترونیکی مشکل است.دو عامل را می‌توان به عنوان معیار بین المللی اندازه گیری میزان استفاده از تجارت الکترونیکی درنظر گرفت:یکی تعداد میزبانها و دیگری تعداد خدمات دهنده‌های مطمئن هستند.شاخصهای زیر نشان دهنده گسترش سریع تجارت الکترونیکی است،در مارس سال 2000،حدود 66810 خدمت دهنده مطمئن وجود داشت که نسبت به سال قبل از آن.97 درصد بیشتر است،سایر شاخصهای استفاده از اینترنت مثل تعداد کاربران Web و دامنه بازنویسی مشترکین جدید،نیز در رشد کارایی این پدیده دخالت دارند.اما ناهنماهنگی میان کشورها و مناطق زیاد است،بیش از 90 درصد میزبانان اینترنت در کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (O.E.C.D) هستند و کشورهای انگلیسی زبان تعداد بیشتری خدمت دهندگان مطمئن و میزبانان اینترنتی را دارند.
*اینترنت می‌تواند تقاضای کل را بالا ببرد.چنانچه افزایش در تقاضا موجب بهترشدن عرضه و افزایش تورم شود،نشان دهنده یک ریسک کوتاه مدت از لحاظ سیاست اقتصاد کلان است.
اندازه گیری حجم مبادلات تجاری الکترونیکی مشکل ترین مسئله است.
چند مؤسسه آماری به طور سیستماتیک مبادلات تجاری را اندازه می‌گیرند.با این وجود تعدادی از کشورها به فرایند توسعه شاخصهای مربوط به بازرگانی الکترونیکی توجه داشته‌اند یا دارند.
اگر چه تعدادی از گروههای مشاوره تخمینهایی از مبادلات تجارت الکترونیکی را متشر کرده اند،اما آمارها به دلیل ناهمگونی تعاریف و محدوده‌ها متفاوت هستند و این آمارها نشان می‌دهند که روی هم رفته در عرض 12 تا 18 ماه ارزش مبادلات دو برابر شده است.کارشناسان پیش بینی می‌کنند که در آینده نزدیک ارزش مبادلات از طریق تجارت الکترونیکی رشد وسیعی خواهد داشت.
محتاطانه ترین برآوردها رشد 5برابر را در عرض 3تا4 سال و خوش بینانه ترین پیش بینی‌ها بیش از 10برابر افزایش را طی این مدت انتظار دارند.
بیشترین سهم تجارت الکترونیکی نصیب بنگاههای بازرگانی می‌شود(اینها برای 70تا85 درصد از فروشندگان الکترونیک محاسبه شده اند)براساس شواهد انتظار می‌رود تجارت الکترونیک B2B در چند سال آینده سریعتر از B2C رشد کند.بخشی از پیشرفت در فروشهای B2B مربوط به سرعت انتقال مدیریت عرضه زنجیره ای از شبکه‌های نسبتاً پرهزینه به اینترنت است.این پیشرفت مدیون ظرفیتهای بالقوه برای حذف واسطه‌ها و ارتباط مستقیم با عرضه کنندگان و به این ترتیب هزینه‌های خرید و انبارداری پایین و توانایی استفاده از فن آوری برای رشد خدمات مصرفی مؤثرتر و کارآتر است.
به رغم رشد سریع در فروشهای تجارت الکترونیکی B2C،این فروشها هنوز بخش اندکی از کل مبادلات است.در آمریکا جایی که بیشترین مبادلات اینترنتی صورت می‌گیرد،فروشهای تجارت الکترونیکی در فصل پایانی سال 1999 برابر از یک درصد فروشهای خرده فروشی بود.در اروپا نفوذ B2C فقط 2/0 درصد است،درحالی که در بعضی کشورها مثل سوئد،هلند و انگلستان این نرخ مشابه نرخ ایالات متحده است.در این آمارها فروشهای Off-line در جاهایی که اینترنت به عنوان یک منبع اطلاعاتی استفاده شده و برروی خریدها اثر گذار بوده،محاسبه شده است،فروشهای Off-line به یژه درمورد اقلام گران قیمت مثل اتومبیل مهم است.نفوذ نسبتاً پایین تجارت الکترونیکی بیانگر این است که هنوز کاربران اینترنت اهداف تجاری محدودی دارند،به غیر از آمریکا فقط در حدود 10درصد از کاربران اینترنت از طریق On-line خرید می‌کنند و این بخش کمی از مبادلات است.
در بعضی کشورها فروش از طریق تجارت الکترونیکی به سطح نسبتاً وسیعی رسیده است.مثلاً سهم آمریکا در اینترنت بیش از یک چهارم از کل تجارت است.مطالعات گروه مشاوره بوستون روی تجارت الکترونیکی B2C نشان می‌دهد که اینترنت در آمریکا و اروپا بیش از 2درصد درزش خدمات دلالی و فروش سخت افزار و نرم افزار رایانه،کتاب،موزیک و ویدئو را شامل می‌شود.اگر چه کالاها و خدماتی که می‌توانند رقمی شوند و روی اینترنت فرستاده شوند-مثل خدمات مالی و سرمایه گذاری-با سرعت بالایی درحال رشد هستند و توان زیادی برای کسب سهم قابل توجهی از کل بازار را دارند.در مقابل بخش عمده ای از مبادلات B2B،وسایل نقلیه موتوری،کشتی،مواد شیمیایی،صنعتی و لوازم فن آوری فوق پیشرفته هستند که با افزایش تعداد شرکتها در این بخشها،زنجیره عرضه آنها روی اینترنت متمرکز شده است.
درآمد،آموزش و سن،عوامل مهم تعیین کننده ویژگیهای کاربران اینترنت و خریداران تجارت الکترونیکی B2B است،مثلاً در آمریکا نرخ استفاده از اینترنت درمیان استفاده توسط فارغ التحصیلان دانشگاهی حدود 3برابر میزان استفاده توسط فارغ التحصیلان دبیرستان است و یا بیش از نیمی از جمعیت دارای تحصیلات پایین تر این کشور با درآمد خانوار سالانه در حدود 50هزار دلار به اینترنت دسترسی دارند،در مقابل کمتر از 20درصد جمعیت دارای درآمد خانوار 20هزار دلار یا کمتر به اینترنت دسترسی دارند.
استفاده‌های تجاری از اینترنت نوعی دوگانگی را آشکار می‌کند.استفاده بیشتر شرکتهای بزرگ نسبت به شرکتهای کوچک از اینترنت و تفاوت وسیع میان کشورهایی که شرکتها در آنجا مشغول فعالیت هستند.در امور مالی،حقوقی و سایر صنایع خدماتی،ساخت و بهره برداری بیشتر است.مثلاً در ژاپن گسترش اینترنت در شرکتهای با بیش از 300 کارمند به 80درصد رسیده است اما در شرکتهای دارای کمتر از 60 کارمند فقط 20 درصد است.
*توسعه تجارت الکترونیک احتمالاً هم به طور مستقیم و هم به طور غیرمستقیم،روی بازار نیروی کار تأثیر می‌گذارد،همانطور که در ترکیب اشتغال چنین تأثیراتی داشته است.
استفاده عمده شرکتها از اینترنت عبارت است از:دستیابی به بانکهای اطلاعاتی تجاری یا خدمات،آگهی‌های بازرگانی،سفارش کالا،کنترل قیمتها و کاربردهای پست الکترونیکی.
شرایط اساسی توسعه تجارت الکترونیکی
رشد سریع تعداد استفاده کنندگان از اینترنت و کاربردهای تجاری آنها به دلیل نوآوریهای تکنولوژیکی و رواج آنها بوده است.همراه با اصطلاحات اقتصادی در برخی کشورها به ویژه در بخش ارتباطات راه دور،پیشرفتهای تکنولوژیکی هزینه‌ها را کاهش داده و موجب بهبود کیفیت دستیابی به اینترنت شده است.ارتقای بهره وری در تولید دستیابی به اینترنت شده است.ارتقای بهره وری در تولید رایانه منجر به کاهش شدید قیمت رایانه شده است در سال 1999 شاخص قیمت کامپیوتر در آمریکا در مقایسه با ابتدای این دهه 90درصد کاهش داشته است.رایانه در کشورهای عضو «O.E.C.DL» که داده هایشان موجود است.بیش از دو برابر شده تا اینکه در سال 1998 تقریباً به 40 درصد رسید و این به دلیل سرعت رواج رایانه شخصی بوده است با این وجود کمتر از 5درصد از آنها به اینترنت دسترسی دارند.درحالی که در آمریکا 42 درصد خانوارها به اینترنت دسترسی شخصی دارند و میزان استفاده آنها از اینترنت 26درصد است.
صرفنظر از گسترش سخت افزار رایانه،تفاوت تعداد کاربران اینترنت نسبت به جمعیت در کشورهای مختلف مربوط به هزینه دستیابی به تلفن است.با وجود اینکه هزینه‌های استفاده از اینترنت کاهش داشته است،در بعضی کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه دستیابی به اینترنت به دلیل مخارج بالای ارتباطات محلی با تأخیر صورت گرفته است.هزینه‌های دستیابی به اینترنت را می‌توان به 3 دسته تقسیم کرد:هزینه ثابت،هزینه استفاده از ارتباطات راه دور و دستمزد یک تهیه کننده خدمات اینترنتی (Isp).
به طور متوسط هزینه کل دستیابی به اینترنت در کشورهای عضو «O.E.C.D» از 92 دلار برای 40 ساعت به 76 دلار در مارس سال 2000 کاهش یافت با این وجود در این گونه کشورها دامنه وسیعی از قیمتهای متفاوتی وجود دارد و نابرابری قیمتها افزایش یافته است،هزینه‌های استفاده از اینترنت در آمریکا،کانادا،مکزیک،جمهوری چک،مجارستان و لهستان برابر 40 ساعت با حداقل دسترسی است.به طور متوسط تعرفه تلفن محلی عادی حدود کل هزینه ماهانه برای 40 ساعت با حداقل دسترسی به اینترنت درنظر گرفته می‌شود.با وجود اینکه قیمت گذاری درحال بهبود یافتن است،تهیه کنندگان خدمات اینترنتی در بعضی کشورها اکنون به کاربران پیشنهاد استفاده از ساعات خاص در ماه را می‌دهند.تا پیش از این هزینه ارتباطات محلی بخشی از قیمت اشتراک بود یا این که تهیه کنندگان خدمات اینترنت اجرتشان را از اپراتور ارتباطات راه دور دریافت می‌کردند و هزینه خدماتشان را به طور غیرمستقیم به کاربران ارائه می‌کردند.
نرخ دستیابی به اینترنت احتمالاً به طور مداوم تغییر خواهد کرد،زیرا ابزارهای دستیابی سریعتر و جدیدتر به اینترنت وارد بازار خواهند شد و همچنین شبکه‌های محلی به یکی از موانع اصلی دستیابی ارزانتر-نسبت به شبکه‌های ارتباطات راه دور-تبدیل خواهند شد امتیاز مشتریان اینترنت در کشورهای با مکالمه تلفنی نامحدود این است که آنها دارای فرصت استفاده و خرید بدون ارتباط به هزینه هر دقیقه هستند.به عبارت دیگر نداشتن هزینه برای تداوم ارتباط با شبکه می‌تواند برای تراکم شبکه مشکل ایجاد کند و سودمندی تجارت الکترونیکی را کاهش دهد.در مورد خانوارها،هزینه دستیابی اینترنت به طور اساسی متفاوت است به ویژه در کشورهایی که شرکتهای متصدی ارتباطات راه دور تسلط دایمی بر ارتباطات راه دور دارند،هزینه دسترسی بالاتر است.دو عامل اصلی در گسترش تجارت الکترونیکی تأثیر دارند:یکی وسعت سرمایه گذاری شرکتهای «IT» در ظرفیت شبکه سرعت و دیگی انتقال داده هاست.هر دو بسته به فواید زیادی که نسبت به اینترنت دارند(بستگی به سطح و ماهیت منابع سرمایه گذاری شده)مهم هستند.
در کل سرمایه گذاری در فن آوریهای تکنولوژیهای ارتباطاتی و اطلاعاتی(ICT) تقریباً در همه کشورهای عضو «O.E.C.D» به شدت افزایش یافته و به یقین این یکی از محرکه‌های رشد چشمگیر اقتصاد آمریکا بوده است و ضمناً سرعت زیاد با ظرفیت بالای باند وسیع (مثل فیبر نوری.تکنولوژیهای خط اشتراک یا بیسیم)با قیمتهای نسبتاً پایین در هر واحد از ظرفیت را ایجاد می‌کند و ظرفیت پایگاه شبکه را سریعتر نسبت به شماره گیری مدرن را که امروزه استفاده می‌شود به کاربران خانوادگی می‌دهد.
سطح نسبی هزینه‌های صرف شده برای توسعه زیرساختهای ارتباطی و نرم افزار کاربردی اینترنت.عموماً در کشورهایی که بازارهای اولیه ارتباطات راه دور آنها آزاد شده است(آمریکا،انگلستان،ژاپن،فنلاند،سوئد و استرالیا)بیشتر است.اکثر این کشورها بیشترین میزان خطوط ارتباطی خصوص و بیشترین تعداد پایگاههای تجارت الکترونیکی را دارند.5 کشور عضو «O.E.C.D» انحصار تهیه خدماتی را که روی شبکه ارتباطات راه دور کار گذاشته شده است،حفظ کرده اند،اما همه درحال آزادسازی هستند و این کار اثر مثبت قوی روی بهره وری و کیفیت خدمات و اثر منفی روی قیمتها دارد.به طور عمومی تر شواهد قابل قبولی وجود دارد که رقابت در گسترش نوآوری مساعد است.
به رغم رشد خارق العاده اینترنت برای اهداف تجاری،موانع قانونی و فنی وجود دارد که ممکن است مانع بهره برداری از کل ظرفیتهای بالقوه تجارت الکترونیکی شود مثلاً محیط مجازی بازارهای الکترونیکی در پیدارکردن کسی که قراردادهای مشترک را امضاء می‌کند،جایی که یک اپراتور تجارت الکترونیکی مستقر شده باشد و یا اینکه آیا اپراتور از همه تعهدات الزام آور حقوقی مشخص و نظامهای کنترلی متابعت می‌کند.یا خیر؟مشکلاتی را به وجود می‌آورد.
درخصوص مسائل فنی،مصرف کنندگان به حفظ اسرار،ایمنی مصرف کننده،امنیت خریدهای کارت اعتباری،اجرای سفارش و تحویل سفارش علاقه مند هستند.فقدان کدهای تجاری و تشخیص قانونی امضاهای الکترونیک و اسناد الکترونیکی،تحمیل قرارداد و قطعیت بیشتر در مقابل تعهد برای خسارتهایی که می‌تواند درنتیجه مبادلات الکترونیکی به وجود آید،عرضه تجارت الکترونیکی را محدود می‌کند به ویژه در محدوده B2B این علایق وقتی که مبادله از یک طرف مرز با طرف دیگر انجام شود بیشتر می‌شود.به علاوه موضوعهایی وجود دارند که به نحوه اداره خود اینترنت مربوط می‌شوند.
تأثیرات اقتصادی و چالشهای مورد انتظار سیاست تجارت الکترونیکی
براساس پیش بینی صاحبنظران،در دهه‌های آینده تجارت الکترونیکی با سرعت بیشتری رشد می‌کند،به طوری که امکان دارد بر ساختار و عملکرد اقتصادی شرکتها در سطح منطقه ای و در سطح جهان تأثیر بگذارد اثرات این تغییرات متفاوت است و ممکن است با قیمتها،ترکیب تجارت،بازارهای نیروی کار و درآمدهای مالیاتی برخورد داشته باشد.سازگاری چارچوب سیاستها و ایجاد این تغییرات و تضمین اینکه تمام سودهای بالقوه تجارت الکترونیکی برداشت شده اند،منجر به ایجاد چالش خواهد شد.
تأثیر روی قیمتها
چنین انتظار می‌رفت که کارآیی تجارت الکترونیکی با کاهش هزینه‌های مبادله و جستجو،افزایش رقابت و بازده بیشتر فرایندهای بازرگانی بهبود یابد.کارآیی بیشتر ممکن است در جلوه‌های مختلفی مثل قیمتهای پایین تر و پراکندگی کم قیمتهای محصولات مشابه آشکار شود.هزینه جستجوی پایین تر ممکن است باعث شود مصرف کنندگان اینترنتی به تغییرات قیمتها حساستر شوند.مطالعات اولیه مؤید آن است که قیمت کالاهای فروخته شده از طریق اینترنت به طور متوسط نسبت به خریدهای مشابه از طریق خرده فروشان سنتی بیشتر بوده است.مطالعه جدیدتر بیان می‌کند که در آمریکا قیمت کتابها و CDها روی اینترنت به طور متوسط در حدود 10درصد کمتر از قیمت خرده فروشان سنتی بوده است.این مطالعات نشان می‌دهد که پراکندگی قیمتهای Off-line کم نیست و قیمتها پیوسته درحال تغییر هستند و اینکه قیمتها اغلب دارای تغییراتی هستند که کمتر در سبد هزینه‌ها در بازارهای اینترنت منعکس می‌شوند.
به طور کلی مطالعات و یافته‌ها حاکی از این است که تجارت الکترونیک B2C فشار رقابتی را افزایش می‌دهد و کارایی اقتصادی را حمایت می‌کند.شاید علت عمده آن این باشد که کاهش قطعی در هزینه به وسیله افزایش قیمت در جاهای دیگر جبران می‌شود.مثل انتقال از کانالهای با تراکم بالا (انبار یا مرکز فروش) به جاهایی که تراکم جمعیت کمتر است (کارخانه‌ها به نواحی مسکونی).بعضی از این هزینه‌های اضافی ممکن است در افزایش رفاه مصرف کنندگان منعکس شود.مثل اینکه زمان کمتری را در مراکز فروش صرف کنند و بنابراین نیازی نیست که قیمتهای بالاتری به کالاهای با کارایی پایین تر بپردازند.به بیان دیگر خرده فروشان تجارت الکترونیکی می‌توانند نگرش بهتری به مشتریان خود داشته باشند،زیرا بازاریابی را قطعی تر می‌سازد و مصرف انبوه تولیدات را ممکن و همچنین تفاوت در قیمتها و ایجاد تبعیض قیمت محصولات را بیشتر می‌کند.اگر قیمتها براساس درک ارزیابی مشتری تعیین دشه باشند دلیلی ندارد که انتظار داشته باشیم قیمتها به سوی مقدار مورد نظر مشتریان و یا خرده فروشان گرایش داشته باشد.بنابراین ضرورتی ندارد برای کالاهای بسیار مشابه تنوع قیمت به صورت غیرکارا به کار گرفته شود.
امکانات وسیع تجارت الکترونیک،قیمت کالاها و خدماتی را که می‌توانند رقمی شوند،کاهش می‌دهد.به این ترتیب در هزینه‌های تولید و تحویل،صرفه جویی می‌شود و برای تجارت الکترونیک B2B و مبادلات B2B نیز از طریق انبارداری و مدیریت عرضه بهتر صرفه جویی ایجاد می‌شود.بسیاری از شرکتها ادعا می‌کنند که زنجیره عرضه روی On-line هزینه ذخیره سازی را افزایش داده یا خواهد داد.براساس محاسبات گلدمن ساچ،دامنه این منافع بین 2 تا 40 درصد از کل هزینه‌های وارده به صنعت است و می‌تواند قیمتها را بیش از 4 درصد کاهش دهد.
تأثیر روی رقابت و سیاست رقابتی
تداوم پراکندگی قیمت در بازارهای اینترنت منجر به کاهش چشمگیر قیمت خواهد شد تا هزینه قسمتی از بازارهای اینترنتی درنهایت غیررقابتی شود.لذا رفتار غیررقابتی در میان تولیدات علمی و دیجیتال،تقویت می‌شود.در نرم افزار کاربردی تولید شده هزینه کپی دوم بعد از اولین کپی،نزدیک به صفر می‌شود.درنتیجه ساختار هزینه صرفه‌های نسبت به مقیاس پیدا می‌کند.دغدغه شرکتها این است که راهی برای تولیدات خود پیدا کنند که بتوانند آنها را به پیام گیرندگان خود بفروشند و به این ترتیب هزینه اولیه تولیدشان را جبران کنند.یک راه برای انجام این کار این است که روی کالاها و خدمات ضروری تبعیض قایل می‌شوند تا اینکه بخشهای متفاوت بازار جذاب شوند.مثلاً گاهی اوقات روی خدمات اطلاعاتی به وسیله پیشنهاد سطوح متفاوت کیفیت مثل درجه راحتی،زمان بیشتر،روزآمد کردن مکرر،دستیابی به پشتیبانی فنی و پوشش وسیعتر تبعیض اعمال کنند.ریسک محدود کردن حیطه محصولات خود را به کمترین قیمت بفروشد و درنهایت عرصه تجارتش بدون رقیب شود.
استانداردهای باز و قابل موشکافی اینترنت،با توسعه اندازه بازار ممکن است روند اصلاح بازار تولید را تسریع کند.مزیت این آن است که مصرف کنندگان از مهارت کارگزار که به طور خودکار اینترنت را مسیریابی می‌کند(مثل جستجوی قیمت و مقایسه قیمتها در پایگاهی مختلف)نفع می‌برند.
*به رغم رشد خارق العاده اینترنت برای اهداف تجاری،موانع قانونی و فنی وجود دارد که ممکن است مانع بهره برداری از کل ظرفیتهای بالقوه تجارت الکترونیکی شود.
با کاهش هزینه‌های جستجو و افزایش جریان اطلاعات،اینترنت می‌تواند به طور خودکار قدرت را از تولیدکنندگان به مصرف کنندگان انتقال دهد و شرکتها به سختی می‌توانند قیمتها را در سطوح بالاتر حفظ کنند.
رشد سریع و توسعه تجارت الکترونیکی سؤالهایی را درباره مالیات بندی وسیاست مالیاتی مطرح می‌کند.نگرانی‌های اظهار شده این است که تجارت الکترونیک ممکن است منجر به حذف مالیات پایاهها شود.مالیات بر مصرف براساس اصل مالیات بندی در مکان مصرف و براساس نرخهای گذاشته شده هر کشور یا هر ایالت خاص تعیین می‌شود.تجارت الکترونیک توان بالقوه آسیب رساندن به کاربردهای قوانین بومی و ملی را دارد.به عنوان مثال تحت سیستمهای مالیات بر ارزش افزوده به ویژه درمورد مبادلات بنگاه با مصرف کننده عموماً عرضه کننده که جوابگوی کل مالیات بر مصرف است می‌تواند محدودیت ایجاد کند؛یعنی محل مصرف کنندگانش را نشان بدهد،عرضه کننده همچنین می‌تواند از طرف ممیز مالیاتی صلاحیت تعیین محل وقوع مصرف را داشته باشد.در عمل این موضوع بحرانهای بیشتری را برای محصولات اطراف مرز ایجاد می‌کند اما در سفاش (خرید) روی اینترنت.بسیاری از کشورها حداقلی برای مقدار مبادله دارند.از این رو هرگاه مقدار اولیه این محصولات کمتر از آن حداقل باشد،به طور قانونیخارج از شبکه مالیاتی قرار می‌گیرد.مشخص است که اندازه تجارت الکترونیکی فعلی نه تنها تهدیدی برای ظرفیتهای مالیاتی نیست،بلکه وسیله ای برای کاهش هزینه و تبعیت از قوانین مالیاتی و بالابردن مالیتهای جمع آوری شده است.
تجارت الکترونیکی به ویژه برای محصولات دیجیتال،مرزهای جغرافیایی ملی مثل مکان عرضه و یا محل اقامت را محو می‌کند.باتوجه به اینکه سیاست تجاری-مانند سیاست مالیاتی-براساس چنین تفاوتهایی بنیان نهاده شده است،ممکن است دولتها مشکلاتی را در تعیین قلمرو حکومت و صحت نرخهای تعرفه ای پیدا کنند.از این رو قوانین و مقراراتی که یک مصرف کننده برای رعایت ایمنی در محل سکونت خود به آنها تکیه می‌کند ممکن است در کشوری که بنگاه در آن مستقر است،به کار گرفته نشود.
اشتغال و سیاست بازار نیروی کار
توسعه تجارت الکترونیک احتمالاً هم به طور مستقیم و هم به طور غیرمستقیم،روی بازار نیروی کار تأثیر می‌گذارد.همانطور که در ترکیب اشتغال چنین تأثیراتی داشته است.پیش بینی می‌شود رشد سریع تجارت الکترونیکی تقاضای کار در بنگاههای بازرگانی الکترونیکی را بالا ببرد،اما تا وقتی که میزان تجارت الکترونیکی در کوتاه مدت تا میان مدت بخش کمی از کل فعالیتهاست احلتلأاین تقاضا کم است.نباید براب برطرف کردن مشکل فمعلی بازازکاردر بعضی کشورها روی این گوبه کارهای جدید حساب باز کرد.بعد از کنترل بحرانهای فعلی لازم است سیاستهای متناسبی در رابطه با بازار نیروی کار در نظر گرفته شود.
گرچه تأثیر مستقیم اشتغال بز تجارت الکترونیک ممکن است زیادنباشد،ولی احتمال دارد تغییرات فراوانی رادربازار نیروی کار به وجودآورد.جابه جایی ترکیب کارگران مورد نیازبرای تولید وتحویل یک محصولیا خدمت.مثلآ یک خرده فروش انترنتی احتالأبه تعدا کارمندان فروش همانند قبل نسیاز ندارد،بلکه به افراد ماهر در«lT»برای توسعخ و برنامه نویسی نرم افزار،راه اندازی وحفظ خدمات کامپیوتری وشبکه‌ها ودرطراحی گرفیکی برای جذاب کردن پایگاهایweb وسایر سفارشها نیازدارد.به علاوه شرکنها تعد یلهایی را در جرایان بالقوه تجارت B2C وB2B روی انترنت انجام خواهند داد شغلهای مسنقیم به ویژه آنهایی که بهوسیله انتقال اطلاعات از یک گروه به گروههای دیگر مثل اژانسهای مسافرتی،نمایند گیهای بیمه وبورس سهام تعریف مس شوند احتمالأ باید تعریف مجدندوکمتر عمومیت داشته باشد.
تنرخهای سریع نوآوری ورایج ممکن است با زیا دترشدنجا به جایی اشغلها پیوند داشته باشد.درچینن محیطی ضرورت است که کارگران فصتهایی برای یادگیری مهار تهای جدید داشته باشندواز تخصیص مجد دنیروی کاربرای نیازهای اقتصادی جلوگیری نکنند. در غیر این صورت فرصتهای جدیدارائه شده توسط اینترنت تلف یا به صورت غیرضروری به تأخیر می‌افتند.
عملکرد اقتصادی وسیاست اقتصاد کلان نقشی که سرمایه در فن آوری اطلاعات وارتباطات به طوراعم و دراینترنت یه طوراخص در اقتصاد کشور‌های عضو«o.E.c.D»ایفا می‌کند، روی ارتباط بین سرمایع گذاری، بهبود تکنولوژیکی ورشد متمرکز شده است. گسترش شکلهای مختلف فن آوریهای ارتباطی واطلاعاتی این سؤال رامطرح می‌کند. که آیاlCTیک انتقال تکنولوژیکی اساسی را بامفاهیم ضمنی گسترده میان بخشها و اثرات مداوم روی رشد بهره وری نشان می‌دهد یا خیر؟ رسیدن به رشد اقتصادی فن آوری‌های ارتباطی واطلاعاتی به نظر میرسد که تا حدودی ناشی از افزایش استفاده از اینترنت و توسعه ی اینترنت باشد.
*در آمریکا نرخ استفاده از اینترنت درمیان فارغ التحصیلان دبیرستان است.
*سیستمهای پول نقد الکترونیک تاکنون برای به دست آوردن بخش بزرگی از سیستم پرداختها کافی نبوده اند،بیشتر خریدهای اینترنت هنوز به وسیله کارت اعتباری انجام می‌شود.
برخی از صاحبنظران کوشیده‌اند اثر تجارت الکترونیکی در سطح اقتصاد کلان را مشخص کنند.مطالعه انجام شده به وسیله دولت استرالیا تخمین زده است که این اثر به طور خالص 7/2 درصد در سطح محصول ملی باشد.گلدمن ساچ (2000) پیشنهاد می‌کند که با افزایش تجارت الکترونیکی B2B در بلندمدت تولید ناخالص ملی را 5 درصد افزایش خواهد داد.اگر این مطالعات مبنایی برای یک سری فرضیه‌های محدود کننده و نتایج آنها باشد باید با احتیاط تفسیر شود.اگر چه این قبیل مطالعات روی سطح محصول تأکید دارند و ارزیابی نمی‌کنند که آیا نرخ رشد بالقوه به طور دایمدرحال تغییر است یا نه؟تحقیق روی این موضوعها با محدودیتهای زیادی از جمله اندازه گیری بهره وری-به ویژه در بخش خدمات-و جمع آوری تخمینهای ذخیره سرمایه مواجه است.با این وجود در بعضی کشورها (آمریکا،استرالیا،دانمارک و نروژ)تغییرات نرخ رشد بهره وری نیروی کار به تغییرات مهم تکنولوژیکی بستگی دارد.مطالعات اقصاد کلان نشان دهنده این است که با وجود پیچیدگی شواهد،اثرات بهره وری از فن آوریهای ارتباطی و اطلاعاتی خارج از حوزه کامپیوتر و ارتباطات راه دور دیده می‌شود.
درصورتی که به سیاستهای اقتصاد کلان توجه بیشتری شود اینترنت می‌تواند تقاضای کل را بالا ببرد.چنانچه افزایش در تقاضا موجب بهتر شدن عرضه و افزایش تورم شود،نشان دهنده یک ریسک کوتاه مدت از لحاظ سیاست اقتصاد کلان است.ناپایداری بازار سهام و تفاوت تأثیرات ثروتی بین کشورها،قضاوت و پیش بینی در میزان اهمیت به این ریسکها را سخت می‌کند،توسعه اینترنت و تجارت الکترونیکی ممکن است تحولات اقتصادی و تراز پرداختها را تعدیل کند و این امر می‌تواند در اتخاذ و اجرای سیاست پولی مؤثر باشد.ویژگیهای ادواری اقتصاد می‌تواند محدوده ای را که امکانات تجارت الکترونیکی مدیریت سرمایه را کارآتر می‌کند،تغییر دهد،موجودیها را به درصدی از فروشها کاهش دهد و نیز چرخه سرمایه گذاری را مشخص تر کند.به علاوه افزایش رقابت قیمتی در بازار محصولات تولیدی به اقتصاد اجازه می‌دهد شغلهای بیشتری را بدون روشن نگه داشتن شعله تورم در یک مدت زمان حفظ یا ایجاد کند،همچنین می‌تواند فشار بیشتری بر شرکتها برای مهار دستمزدها و تعدیل جریان ایجاد تورم وارد کند و بنابراین به تورم حساس می‌شود.ممکن است اثر عمل سیاست پولی را تغییر دهد.فریدمن(1999) عقیده دارد که فن آوری مربوط به اینترنت ممکن است سرعت عملیات ملی را افزایش دهد،درحالی که موضوعهایی نظیر این که نرخ بهره چه میزان باشد و آیا نیازی هست زمان محاسبه بهره کوتاهتر شود؟بعضی اقتصاددانان جهانی را تصور می‌کنند که در آن اگر تکنولوژیهای جدید اجازه قیمت گذاری در زمان واقعی و مبادله کالاها از طریق اینترنت را بدون وساطت یک سیستم پولی مستقل که به وسیله بانک مرکزی اداره شده است بدهد،توسعه تکنولوژیکی تمام کنترلهای پولی بانک مرکزی را را عقیم می‌کند.در چنین محیطی دولت از کسب درآمد چشم پوشی نمی‌کند.لذا نباید برای نقدینگی،پول بیشتری چاپ کند.
به احتمال زیاد سیستمهای پول الکترونیکی مثل SVC و پول شبکه،جای بانک مرکزی را نمی‌گیرد.سیستمهای پول نقد الکترونیکی تاکنون برای به دست آوردن بخش بزرگی از سیستم پرداختها کافی نبوده اند،بیشتر خریدهای اینترنت هنوز به وسیله کارت اعتباری انجام می‌شود که تاکنون کاربران فکر می‌کردند شیوه‌های جدیدی برای کلاه برداری است و باید از روش پرداخت مطمئن تری استفاده کنند.
همچنین روشن می‌شود که فقدان پذیرش در بخشی از مردم وجود داشته است،زیرا امنیت و محرمانه بودن مطرح است،اکثر سیستم‌ها هنوز می‌توانند نحوه خرید کاربران رت پیگری کنند.svcها احتمالأ جانشینی برای پولهای درگردش وپول شبکه هستند.اگر تهیه کنندگان پولهای الکترونیکی ایمنی وناشناس ماندن رابطان راتأمین کنند.استفاده از پول شبکه باید به طورقابل توجهی بالا رود.وقتی که پولهای الکترونیکی شروع به گرفتن سهم قابل توجهی بالا رود.وقتی که پولهای الکترونیکی شروع به گرفتن سهم قابل توجهی از سیستم پرداختها کنند،قابلیت جانشینی محدود آن با سایر ابزارهای پرداخت.موضوعاتی همچون:تعریف جمع آوری پول و توانایی کنترل عرضه پول توسط بانک مرکزی،افزایش می‌یابد،هرچند کسب درآمدهای کلان توسط بانک مرکزی ممکن است کاهش یابد.سایر موارد مرتبط با پول الکترونیکی امکاناتی هستند که برای تطهیر پول باید مورد استفاده قرار گیرد.